Publications

Caritas Oost-Vlaanderen publiceert regelmatig een eigen Nieuwsbrief. Deze Nieuwsbrief verschijnt meerdere keren per jaar in een eenvoudig .pdf-bestand.

Je kan je abonneren op deze nieuwsberichten via het diocesaan secretariaat (caritas.oost-vlaanderen[at]skynet.be).

Thema: Huilende baby's of visionaire aanpak in strijd tegen kinderarmoede?

 


 

Edito

Terreuraanslagen zijn terug van nooit weggeweest, ook bij ons. De aanslag op het Joods museum in Brussel lag weliswaar nog vers in het geheugen, maar naar Londen en Madrid was het al wat dieper graven, en de moord op Theo Van Gogh was stilaan iets voor de betere quiz-kandidaat.

Tot in Parijs quasi de volledige redactie van het satirische blad ‘Charlie Hebdo’ wordt uitgemoord. Net als enkele politieagenten overigens, en een aantal klanten van een joodse supermarkt. De klopjacht die er op volgt, is life op televisie te zien. Frankrijk is in het hart van de laicité getroffen. Emoties laaien hoog op, en plots is iedereen ‘Charlie’. Enkele dagen later verdringen politici zich in Parijs om op te eerste rij mee te stappen in een mars voor de vrijheid van meningsuiting en tegen de terreur.

Al snel verglijdt de discusssie naar wie wel, en wie niet mag opstappen. Marine Le Pen liever niet, Netanyahu en Erdogan dan weer wel. Sarkozy kan ook, maar alleen vanop de tweede rij. Politieke recuperatie en publieke emotie gaan vaak samen. Bijna terzelfdertijd worden in Nigeria 1500 mensen uitgemoord door Boko Haram. Jammer genoeg lagen er geen landingspistes in de buurt, zodat de politici niet ter plekke hun mars van Parijs konden herhalen…

Een week later verscheen ‘Charlie Hebdo’ opnieuw met de profeet Mohammed op de cover, en werd het plots ongemakkelijk schuifelen. Zonder al te veel nuances leek het er op alsof tachtig staatshoofden waren opgestapt om het recht te claimen om de profeet en daarmee het geloof van anderhalf miljard moslims te ridiculiseren…

In onze westerse cultuur met z’n scheiding tussen kerk en staat moet dit kunnen, en is het zelfs ‘bon ton’ om met politiek en geloof te lachen. In een geglobaliseerde context waarin de wereld een dorp is geworden, nemen we dan maar even gemakkelijk aan dat dat voor iedereen en overal moet gelden. Omwille van de politieke correctheid wordt er aan voorbijgegaan dat die visie niet overal gedeeld wordt. Overigens: in Thailand en Japan lach je best ook niet met de koning of de keizer.

En ook in onze contreien blijven er trouwens taboes overeind: enkele weken later stond het land in rep en roer omdat supporters (?) van Standard een tifo ontrolden met een onthoofde ‘overgelopen’ Anderlecht-speler op. De kranten schreeuwden moord en brand en de voetbalbond kondigde sancties aan. Dit kon namelijk – m.i. overigens terecht - niet door de beugel… Alleen, waar zit het verschil ?

Voor een goed begrip: geen enkele politieke moord kan worden gerechtvaardigd. Maar het ridiculiseren van het geloof van anderhalf miljard mensen verheffen tot icoon van de vrije meningsuiting brengt een beter begrip tussen bevolkingsgroepen allicht niet dichter bij.

Vanuit die optiek ‘je suis plutôt Achmed que Charlie’: Achmed, politie-agent en moslim die stierf terwijl hij het recht van anderen verdedigde om met zijn geloof te spotten. Of nog: ‘je suis Bakhtily: de Malinese moslim die zijn leven riskeerde om dat van Joodse bezoekers van de supermarkt te redden. Samen-leven zal alleen maar kunnen bloeien in een context van wederzijds respect.

En aan dergelijk wederzijds begrip en respect werken begint nog altijd bij ons zelf.
Een zinvolle reflectie voor de vastentijd die voor ons ligt.

Thema: ANGST EN HOOP

 


 

Edito

De laatste weken doken twee namen op in het nieuws, die elk op hun manier de aandacht trokken, die van Abdeslam Garrafi, en van Tugce Albayrak. De eerste is een hardwerkende, goed geïntegreerde Brusselaar, die op het verkeerde moment op de verkeerde plek was. Zijn autootje werd in brand gestoken, tijdens de nationale betoging op 6 november tegen de besparingsmaatregelen van de regering die de kleine man treffen. Gelukkig leverde een spontane inzamelactie voldoende op voor de aanschaf van een nieuwe tweedehandsauto. De tweede naam is die van een jonge Duitse studente, die tussenbeide kwam toen enkele jonge mannen twee meisjes lastigvielen in een hamburgertent. Ze werd vervolgens door dezelfde mannen op de parking hersendood geslagen. Twee weken later overleed ze.

Het debat gaat er soms over of migranten ons ook iets bijbrengen, en of ze niet allemaal hier komen parasiteren. Niet zo, dus. Soms wordt ons ook wel eens een waardenspiegel voorgehouden.

Eén op de zeven mensen in België is van vreemde origine. En ook onze oeroude Vlaamse namen hebben vaak elders hun wortels. Van oudsher zijn mensen vertrokken en hebben zich elders opnieuw gevestigd. Uit economische overwegingen of als vluchteling voor conflicten, maar migreren was heel gewoon.

Ook Abraham verliet zijn geboortegrond. En de kleine Jezus zelf werd geboren op doortocht in Bethlehem, en werd volgens de overlevering als baby door zijn ouders meegenomen op de vlucht naar Egypte. Gelukkig werd er aan de grens niet naar z’n papieren gevraagd, en moest Jozef ook niet het bewijs leveren dat hij over voldoende middelen van bestaan beschikte om zijn vrouw en de kleine te kunnen onderhouden. De apostel Paulus had als Jood Romeins burgerschap, de evangelist Lucas een Griekse achtergrond.

Hoewel de toegenomen mobiliteit en de technologische vooruitgang ervoor gezorgd hebben dat de wereld ons dorp geworden is, voelen we er ons niet echt meer op ons gemak. We vrezen de globalisering van het terrorisme en fundamentalisme - terwijl onze angst die alleen maar voedt…

Graag sluiten we ons aan bij de oproep van Paus Franciscus, bij zijn bezoek aan Turkije, voor een dialoog tussen christenen en moslims: ‘Fanatisme, fundamentalisme en irrationele angsten die misverstanden en discriminatie in de hand werken moeten worden bestreden met de solidariteit van alle gelovigen’, aldus de paus.

De wieg van Jezus stond in het hart van het verscheurde Midden-Oosten. Laten we de herdenking van zijn geboorte en van Gods menswording als een kans en een oproep zien om Gods boodschap van vrede en verlossing daadwerkelijk te delen ‘met alle mensen van goede wil’, wetende dat echte vrede niet iets van buitenaf is, maar wortelt in de ontmoeting van mens tot mens, waaruit hoop wordt geboren.

Zalig Kerstfeest en Gelukkig Nieuwjaar !

Caritas Oost-Vlaanderen publiceert regelmatig een eigen Nieuwsbrief. Deze Nieuwsbrief verschijnt meerdere keren per jaar in een eenvoudig .pdf-bestand.

Je kan je abonneren op deze nieuwsberichten via het diocesaan secretariaat (caritas.oost-vlaanderen[at]skynet.be).

Thema: BOUWEN AAN BURUNDI

 


 

Edito

Het lijkt wel meer van hetzelfde. In het editoriaal van de vorige Nieuwsbrief gaven we aan dat de barometer al heel de zomer op zwaar weer stond, met de conflicten in Gaza, in het Oosten van Ukraine, en met de tragedie van de Jezidis op Mount Sinjar. Het najaar van 2014 biedt weinig perspectief op beterschap, de onheilstijdingen rijgen zich aan elkaar en de wereld lijkt geregeerd door angst.

Op het geopolitieke schaakspel hebben de oorlog in Gaza en het conflict in het Oosten van Ukraine nauwelijks aan intensiteit ingeboet, of de oorlog om Irak en Syrië barst in alle hevigheid los. De nietsontziende terreur van de volgelingen van de zelfverklaarde kalief Abu Bakr al-Baghdadi heeft opnieuw een coalition of the willing op de been gebracht, maar de eensgezindheid in de veroordeling van IS kan niet verhelen dat er in het Midden-Oosten vele agenda’s meespelen, en dat vele rekeningen uit het verleden onvereffend zijn gebleven. De enige constante blijft opnieuw het lijden van de burgerbevolking.

In het Westen leeft de schrik dat de vele jonge Syriëstrijders – indertijd vertrokken om tegen president Assad gaan te strijden, maar ondertussen in het verkeerde kamp terechtgekomen – het conflict wel eens met zich zouden kunnen mee terugbrengen, met aanslagen in onze hoofdsteden als mogelijk gevolg. Hoe kunnen we ons hiertegen (be)wapenen?

Ondertussen lijkt ook Ebola aan een opmars naar de Westerse wereld begonnen. Gedurende maanden was het een lokaal West-Afrikaans probleem, met enkele duizende doden en ontwrichte lokale samenlevingen. Maar sinds enkele gevallen zijn opgedoken in de Verenigde Staten en Spanje is het duidelijk een wereldwijd probleem geworden. Moderne epidemieën reizen namelijk ook per vliegtuig. En ook hier overweegt de angst. Suggesties gaan van het stopzetten van alle vliegverkeer, tot het sluiten van alle grenzen met de getroffen landen in West-Afrika. Het doet denken aan het idee van destijds om aan de grenzen van de Freistaat Bayern verplichte aidstests af te nemen van iedereen die het Bundesland wilde binnenkomen.

Vanuit een perspectief van zelfbehoud telt vooral het eigen lot. De oproep van de VN voor dringende bijkomende middelen om de strijd tegen Ebola in West-Afrika zelf te kunnen voeren, bracht de ronde som van 100.000 USD in het laatje… Fortress Europe riskeert nog meer ontoegankelijk te worden, vanuit de illusie dat zowel extremisten als nieuwe virussen kunnen buitengehouden worden. We laten daarbij kansen onbenut om ter plekke en met de getroffenen te zoeken naar blijvende oplossingen.

Met alle technologische vooruitgang is de wereld ons dorp geworden, en verre wereldbewoners ook onze lotgenoten. We kunnen ons niet langer wegsteken achter het idee dat we de problemen buiten onze leefwereld kunnen houden, angstig wachtend tot het ergste voorbij is. Angst is altijd een slechte raadgever. Vrij vertaald in de woorden van de Heilige Paus Johannes XXIII: ‘Laat je niet leiden door je angsten, maar door je hoop en je dromen. Sta niet stil bij je frustraties, maar denk aan wat je nog niet ten volle hebt kunnen realiseren. En houd je niet bezig met wat je probeerde maar waar je niet in slaagde, maar richt je op wat je wel nog kan doen’.

Laten we vooral niet vergeten dat het onze taak en opdracht als christenen is om getuigen te zijn van de Hoop – en die ook mee handen en voeten te geven, en toekomst mogelijk te maken voor wie die, uitzichtloos, voor zichzelf niet meer weet te vinden.

En laten we daarvoor onze angsten opzij zetten.

<< Terug naar overzicht

Caritas Oost-Vlaanderen publiceert regelmatig een eigen Nieuwsbrief. Deze Nieuwsbrief verschijnt meerdere keren per jaar in een eenvoudig .pdf-bestand.

Je kan je abonneren op deze nieuwsberichten via het diocesaan secretariaat (caritas.oost-vlaanderen[at]skynet.be).

Migratie, integratie en interculturaliteit vormen centrale thema’s in het sociale leven en in de politieke debatten van vandaag. Toch is de informatie bij het ruime publiek over de realiteit van asiel en migratie alsook over de werkelijke inzet van deze kwesties zeer onvolledig.

De organisaties van Caritas in Belgium willen, geïnspireerd door de sociale leer van de Kerk, bijdragen aan een betere kennis van deze realiteiten en uitdagingen om de reflectie over deze kwesties op die manier te verbreden.

 


 

De ‘Caritas Standpunten’ zijn de vruchten van diepgaande consultaties gedurende verschillende maanden van de Belgische leden van de Caritasfamilie met geprivilegieerde actoren uit de politieke, economische, sociale, culturele en religieuze wereld.

 


 

Je kan deze publicatie gratis downloaden via onderstaande knop.

Mensgericht sociaal ondernemen

 
 

Over het boek

In hun opdrachtverklaring omschrijven christelijke zorg- en welzijnsorganisaties hun missie, visie en waarden. In het specifieke zorg- en ondersteuningsaanbod kunnen cliënten die identiteit concreet ervaren en waarderen. Met behulp van MVO – Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen – zoeken de auteurs in dit boek naar nieuwe vormen om in de huidige context beleidsmatig en professioneel een mensgerichte invulling te geven aan de organisatie-identiteit.

 

  • Hoe kan de identiteit worden vervat in strategische keuzes?
  • Hoe kunnen sociale ondernemingen beleidsmatig een antwoord bieden op actuele maatschappelijke behoeften?
  • Hoe treden medewerkers het best in relatie met hun cliënten? Hoe kan daaruit de aandacht blijken voor diegenen die maatschappelijk worden gemarginaliseerd?
  • Aan welke leiderschapsstijl wordt de voorkeur gegeven? Waardoor wordt die geïnspireerd?
  • Wat verstaan we onder meetbaarheid?
  • Op welke manier kan het mensgerichte karakter van de organisatie worden getoetst?
  • Welke rol kan zorgethiek spelen in de besluitvorming?
  • Hoe kan die in sociale ondernemingen een referentiekader vormen voor de dagelijkse praktijk?

 

Uit de inhoud:
Inhoudsopgave
Voorwoord

Over de auteur(s):
Met bijdragen van:
Donal Dorr (Kiltegan), Bart Hansen (Emmaüs), Thijs Smeyers (Caritas Vlaanderen), Thijs Tromp (Reliëf), Bernadette Van den Heuvel (Zorgnet Vlaanderen).

 

  


D. Lootens (Red.)
Mensgericht sociaal ondernemen

ISBN: 9789044131079
Aantal Pagina's: 164
Status: Verschenen - bestelbaar - leverbaar
Prijs: € 19,90
Uitgever : Garant Uitgevers nv

Inhoud

 

Ten geleide
Pieter Vandecasteele

 

Een levensbedreigende ziekte valt je leven binnen
Manu Keirse

Kanker is meer en meer een chronische ziekte geworden. Eén op drie mensen wordt ermee geconfronteerd. Niet alleen de zieke, maar ook het gezin komt in een emotionele aardbeving terecht. Kanker wordt in de medische wereld vaak benaderd als een aandoening van het lichaam of van een bepaald orgaan, maar de kankerervaring raakt alle aspecten van iemands leven en het leven van diens verwanten. Ook al kun je niet spreken over ‘de kankerpatiënt’ omdat kanker in veel soorten bestaat, toch is het belangrijk enig zicht te hebben op de taken waarmee je moet afrekenen als je met die diagnose wordt geconfronteerd.

 

‘Dum spiro, spero: Zolang ik ademhaal, hoop ik’.
De zorg voor spirituele noden van mensen met kanker
Nele Vanleene

Nele Vanleene ontvouwt in haar bijdrage de resultaten van een kwalitatief onderzoek dat ze voerde naar de spirituele noden van mensen met kanker. Het onderzoek focust enerzijds op de vraag of er in het zorgaanbod van een multidisciplinair oncologisch team ruimte is voor het spirituele en anderzijds op de vraag hoe de zorg voor de spirituele dimensie concreet invulling krijgt. De grote uitdaging blijkt te zijn dat de aandacht voor het spirituele net zo vanzelfsprekend in de gezondheidszorg geïntegreerd zou moeten worden als de fysieke en psycho-sociale component. De auteur formuleert een aantal aanbevelingen in die richting.

 

Ondersteuning van kankerpatiënten en hun naasten door vrijwilligers in de thuiszorg.
Kansen, mogelijkheden en weerstanden
Eva Buelens

In dit artikel belicht Eva Buelens de mogelijke weerstanden van (kanker)patiënten en zorgverleners om de steun te vragen van vrijwilligers die op huisbezoek komen. Daarnaast gaat ze na wat de potentiële meerwaarde is van deze ondersteuning. Vrijwilligers kunnen, via praktische, psychosociale en spirituele steun, een schakel zijn binnen de keten van zorg.

 

Leven met de dood voor ogen.
Angst van mensen met kanker helpen integreren
Goedele Van Edom

In dit artikel toont Goedele Van Edom aan dat de doodsangst van mensen met kanker nog vaak verborgen blijft. Ze maakt de angst zichtbaarder door stil te staan bij de vele vormen van die angst. Daarnaast schetst ze enkele van de dertig door haar ontwikkelde strategieën die pastores kunnen hanteren om mensen te laten voelen dat er een weg doorheen hun diepste angst mogelijk is. Op die manier kunnen pastores bijdragen aan leven in situaties waarin mensen bang zijn hun leven te verliezen, of aan ‘leven in volheid’ (Joh. 10,10).

 

Daar sta je dan, als pastor, met je empathie…
Amputatie bij vaatpatiënten
(deel II: Waken en verbinden)
Christine Maertens

Deze bijdrage is het tweede deel van een dubbel artikel over spirituele en pastorale zorg voor mensen die ten gevolge van ziekte een amputatie van een lichaamsdeel moeten ondergaan. Christine Maertens is pastor op een afdeling vaatziekten, waar veel dergelijke patiënten verblijven. In het eerste deel beschreef en overdacht ze haar ervaringen met de beleving van patiënten die zich voorbereiden op een verminking van hun lichaam. In dit tweede deel richt ze zich op de periode na de amputatie-ingreep.

 

Uitgelezen
Bernadette Verbruggen

 

Over de grenzen. Spirituele zorg in het Mount Sinai in New York
Anne Vandenhoeck

 

Uitsmijter – Behoedzaam
Hilde Van der Motte

 

 


 

<< Terug naar overzicht

Inhoud

Ten geleide
Lien Mahieu en Lieven Vanderbruggen

 
Praktijkvoorbeelden - Getuigenissen over de totstandkoming, visie en symboliek
Lieven Vanderbrugghen, Mieke Kerckhof, Hilde Van der motte

Aan een herinrichting of een nieuwe kapel of stille ruimte gaat een heel reflectieproces vooraf, dat vaak minstens even belangrijk is als het uiteindelijke resultaat. Daarom begint dit themanummer met vier verhalen over de sacrale ruimtes in verschillende ziekenhuizen. Lieven Vanderbrugghen bijt de spits af met een getuigenis over ‘Mare’, de kapel van het Sint-Augustinusziekenhuis in Veurne. Daarna vertelt Mieke Kerckhof meer over een bijzonder tweeluik in het Jan Ypermanziekenhuis, waar het reflectieproces niet tot een ‘of’ geleid heeft maar tot een ‘en’: een stille ruimte én een kapel. Hilde Van der motte heeft in het AZ Diest allerhande collega’s betrokken en dit resulteerde in de bewuste keuze voor een Ruimte voor Stilte. Robert Koorneef en zijn collega-geestelijk-verzorgers vertellen ten slotte over de plaats van hun stille ruimte in de hectiek van het ziekenhuis.

 

Sacrale ruimtes in ziekenhuizen: reflecties bij vier praktijkvoorbeelden
Dominiek Lootens

Vanuit een analytisch schema reflecteert Dominiek Lootens op deze diversiteit in aanpak en inrichting van ‘sacrale ruimtes’ Hij laat zich daarbij leiden door vier vragen:  In hoeverre gaat het om een christelijke ruimte? Wie speelde welke rol bij de totstandkoming van de ruimte? Hoe verhoudt de ruimte zich tot de rest van het ziekenhuis? Bestaat er zoiets als een inclusieve ruimte? Deze vragen geven te denken en kunnen – naast de praktijkvoorbeelden zelf – inspirerend werken voor wie begint aan of bezig is met de inrichting van een ‘sacrale ruimte’ in de zorgvoorziening.

 

De kapel: een goede collega geestelijk verzorger
Dirk van den Berg, Dionne Brussee, Simon Evers, Joost Verhoef

Het Onze-Lieve-Vrouwegasthuis in Amsterdam is een groot ziekenhuis op een erg kleine oppervlakte. Toch is er in de schaarse ruimte van het gebouw een open plaats gelaten waar een romaanse kapel staat. Dat is op zich al een bijzonder statement van het statement van het bestuur. De dienst geestelijke verzorging voegt daar nog een statement aan toe: de kapel wordt gepromoveerd tot collega geestelijk verzorger! Een peiling bij patiënten die de kapel bezoeken illustreert en bevestigt deze stelling.

 

Bijbelse kernwoorden voor een heilige ruimte in de zorg
Kees Waaijman

Hoe kan een sacrale of heilige ruimte binnen de context van zorginstellingen gedacht worden vanuit de Schrift. In deze bijdrage verkent de auteur vier Bijbelse grondwoorden die volgens hem ruimte scheppend en richting gevend kunnen zijn: stilte, vertedering, troost en thuis. Sinds onheuglijke tijden hebben zij mensen geholpen bij het verwerken van ziekte en grenservaringen. De vraag is of deze kernwoorden bij een architect ruimtelijke beelden oproept. Want pas als zij vorm krijgen in een concreet ontwerp, kunnen opdrachtgevers en bewoners beoordelen of zij deze heilige ruimte een plaats kunnen geven.

 

What on earth is it that moves you? Over sacrale ruimtes en de ruimte voor sacraliteit
Tom Callebaut

Als interieurarchitect heeft Tom Callebaut zich onder andere gespecialiseerd in het ontwerpen van religieuze ruimtes en het (her)inrichten van religieus erfgoed. De Magdalenakerk in Brugge (zie foto kaft) is een bekende realisatie waar hij aan meegewerkt heeft. In dit artikel kijkt Callebaut terug op de weg die hij afgelegd heeft, en verheldert hij hoe hij te werk gaat om sacrale ruimtes vorm te geven. Het verrassende perspectief van een interieurvormgever nodigt ons uit om op een frisse manier te gaan kijken naar de mogelijkheden van onze eigen kapel of ‘stille’ ruimte.  

 

Uitgelezen
Bernadette Verbruggen

 

Uitsmijter
Barbara Focquaer

 

 


 

<< Terug naar overzicht

Pagina's