NGO’s vragen om gevangenen niet in de steek te laten

NGO’s vragen om gevangenen niet in de steek te laten
De staking in de Belgische gevangenissen houdt intussen al meer dan twee weken aan. Twee weken waarin de gedetineerden geen bezoek meer mogen ontvangen, waarin dagelijkse wandelingen geschrapt worden, douchen moeilijker wordt en de maaltijdmomenten verengd worden tot een voedselbedeling. Vandaag (vrijdag) beslissen de vakbondsmilitanten of de staking verder gezet wordt. Caritas, Amnesty International en Steunpunt Mens en Samenleving roepen op tot medemenselijkheid.

Bij verschillende sociale en mensenrechten organisaties komt het beeld van de staking in 2016 opnieuw naar boven. Toen duurde de staking door de cipiersvakbonden meerdere maanden, wat België een terechtwijzing door het Europees Comité inzake de voorkoming van folteringen en onmenselijke of vernederende behandelingen of bestraffingen opleverde. Dit Comité stelde toen dat er een rode lijn werd overschreden.
Het was ook na die langdurige staking, dat de Minister van Justitie het plan opvatte om een minimale dienstverlening bij stakingen te voorzien. Die minimale dienstverlening moet de basisrechten van gedetineerden kunnen waarborgen. Dat net die minimale dienstverleningvandaag het voorwerp van een nieuwe staking is, toont aan hoe nijpend de situatie in de Belgische gevangenissen is.
Intussen bereiken ons meer en meer verhalen van wat zich binnen de gevangenismuren afspeelt. Er zijn peuters en kleuters die niet meer naar de opvang kunnen, gedetineerden die geen contact meer hebben met familie buiten de gevangenis of aalmoezeniers, moreelconsulenten en islamconsulenten die geen celbezoek kunnen afleggen. 
Een aalmoezenier getuigt vanuit een gevangenis: “Ik schaamde mezelf door de minuten te berekenen die net voorbij waren en hoe lang nog te gaan. Ik kijk naar mijn horloge, de tijd van hier binnen lijkt te verschillen met de tijd van buiten. Af en toe scherp geschreeuw en hard gebeuk op de celdeuren. Ik zeg tegen mezelf dat ik uit fatsoen toch moet blijven, zelfs al kunnen we de gedetineerden niet op cel bezoeken, enkel via het raampje in hun celdeur.”
“Het is nu alsof we door deze staking helemaal behoren tot werelden die niet meer samenkomen, dat de gedetineerden een ruimte innemen waarvan ik niets meer weet, waarin ik niet weet of lijden, onrust, angst, tijd, bestaan en dat zij zelf niets meer weten van mezelf en of ik er überhaupt ben of niet.”
We willen in dit sociale conflict tussen de vakbonden en de minister geen kant kiezen. Maar, en dat willen we wel benadrukken, een oplossing is dringend nodig. Om die te bereiken moeten beide partijen elkaar de hand reiken en met elkaar blijven praten. Wanneer de bonden en de regering beiden het been stijf houden, zijn het enkel de gedetineerden die verliezen.
We vragen de cipiers om zo snel als mogelijk het werk opnieuw op te nemen en het sociaal overleg een kans te geven. De mensonterende omstandigheden waarin gedetineerden nu al twee weken overleven, moeten zo snel als mogelijk beëindigd worden.
Hoe moeilijk de situatie ook is, je vecht geen sociale conflicten uit op de kap van kwetsbare mensen. Ook niet als het gaat om gedetineerden.
Thijs Smeyers, Caritas Vlaanderen 
Wies De Graeve, Amnesty International
Bart Dewaele, Steunpunt Mens en Samenleving